Jaki procent uczniów w Polsce chodzi na religię?

Jaki procent uczniów chodzi dziś na religię?

Rok szkolny	Odsetek uczniów chodzących na religię
2018/2019	88,0%
2019/2020	87,6%
2020/2021	85,7%
2021/2022	82,4%
2022/2023	80,3%
2023/2024	78,6%
2024/2025	75,6%

 

W ciągu sześciu lat udział uczniów chodzących na religię spadł o 12,4 punktu procentowego. Dla porównania, na początku lat 90. udział uczniów uczestniczących w lekcjach religii przekraczał 95%. Oznacza to, że w ciągu około trzech dekad odsetek ten zmniejszył się o około 20 punktów procentowych.

Wykres pokazuje, że spadek nie miał charakteru jednorazowego – udział uczniów uczestniczących w religii zmniejszał się w każdym analizowanym roku szkolnym.

W których szkołach uczniowie najczęściej rezygnują z religii?

Dane ISKK pokazują wyraźne różnice między typami szkół. Najwyższy odsetek uczniów uczestniczących w lekcjach religii utrzymuje się w przedszkolach i szkołach podstawowych, natomiast najniższy występuje w szkołach ponadpodstawowych, szczególnie w liceach ogólnokształcących.

• W liceach ogólnokształcących udział uczniów na religii spadł do 48,1%, czyli aż o 9,4 punktu procentowego rok do roku.

• W technikach wynosi 54,2% (spadek o 7,5 p.p.).

 

 

Różnice między etapami edukacji należą do najbardziej wyraźnych zjawisk widocznych w danych ISKK. W liceach na religię uczęszcza już mniej niż połowa uczniów, podczas gdy w szkołach podstawowych uczestnictwo nadal przekracza 86%.

W roku szkolnym 2024/2025 różnica pomiędzy szkołami podstawowymi a liceami wynosiła prawie 40 punktów procentowych.

Gdzie w Polsce najwięcej uczniów chodzi na religię?

Analiza regionalna ujawnia wyraźne zróżnicowanie terytorialne. Dane ISKK pokazują znaczne różnice między poszczególnymi diecezjami. Najwyższy odsetek uczniów uczestniczących w lekcjach religii odnotowano przede wszystkim w diecezjach południowo-wschodniej Polski.

W roku szkolnym 2024/2025 najwyższy odsetek uczniów uczestniczących w religii odnotowano w następujących diecezjach:

• Diecezja tarnowska: 96,1%

• Diecezja przemyska: 95,8%

• Diecezja pelplińska: 94,5%

Najniższy odsetek uczniów uczestniczących w religii odnotowano natomiast w następujących diecezjach:

• Diecezja warszawska: 52,3%

• Diecezja szczecińsko-kamieńska: 59,1%

• Diecezja wrocławska: 59,9%

Różnice te odzwierciedlają zarówno poziom urbanizacji, jak i lokalne wzorce kulturowe oraz religijne.

Różnica pomiędzy diecezją tarnowską (96,1%) a warszawską (52,3%) wynosi 43,8 punktu procentowego, co pokazuje, jak silnie uczestnictwo w lekcjach religii różni się w zależności od regionu kraju.

Warto pamiętać, że dane dotyczą diecezji, a nie województw czy powiatów. Granice diecezji nie pokrywają się z podziałem administracyjnym Polski, dlatego porównania należy interpretować w tym kontekście.

Reformy MEN a odpływ uczniów z religii

Wyraźne przyspieszenie spadków zbiegło się w czasie z reformami wprowadzonymi przez Ministerstwo Edukacji Narodowej, które znacząco zmieniły pozycję religii w systemie szkolnym.

Od 1 września 2024 roku:

• ocena z religii i etyki nie jest wliczana do średniej ocen,

• nie wpływa na promocję ani na świadectwo z wyróżnieniem.

Jednym z czynników mogących wpływać na decyzje uczniów była zmiana zasad dotyczących oceny z religii. Nie oznacza to jednak, że jest to jedyna przyczyna obserwowanego spadku.

Od 1 września 2025 roku:

• liczbę godzin religii ograniczono z dwóch do jednej tygodniowo,

• zajęcia powinny odbywać się na pierwszej lub ostatniej lekcji.

Zmiany organizacyjne sprawiły, że lekcje religii są prowadzone według nowych zasad. Dane z kolejnych lat pokażą, czy przełoży się to na dalsze zmiany uczestnictwa.

Czy trend spadkowy będzie się utrzymywał?

Jeżeli obecne tempo zmian utrzyma się w kolejnych latach, udział uczniów uczestniczących w lekcjach religii może nadal maleć, szczególnie w szkołach ponadpodstawowych. Na obecnym etapie trudno jednak określić skalę przyszłych zmian i dużych miastach. Uczestnictwo w lekcjach religii coraz wyraźniej przestaje być elementem domyślnego modelu edukacji, a staje się wyborem zależnym od światopoglądu, motywacji i kalkulacji pragmatycznych — i to wyborem podejmowanym coraz rzadziej.

Malejąca liczba duchownych może w przyszłości wpływać na organizację katechezy w szkołach. Już dziś część zajęć prowadzą katecheci świeccy, jednak tempo i zakres ewentualnych zmian zależą od decyzji Kościoła oraz organizacji nauczania religii.

Czy uda się ten trend zatrzymać lub odwrócić? Odpowiedź na to pytanie będzie zależeć od wielu czynników, m.in. zmian demograficznych, decyzji dotyczących organizacji lekcji religii oraz postaw samych uczniów i ich rodziców. Obecnie dane pozwalają przede wszystkim stwierdzić, że w ostatnich latach uczestnictwo w religii systematycznie malało.